Fantezi Oyunu (Fantasy Play) | Psikoloji Sözlüğüm

Tanım

Bireyin eylemlere, nesnelere ve akranlarına yönelik 'mış gibi' yönelim sergilediği, gerçeklikten farklı bir duruş benimsediği ve zihinsel temsilleri eyleme dönüştürdüğü oyun türü.

Örnek Vaka / Uygulama

4 yaşındaki bir çocuğun boş bir kutuyu uzay gemisi, elindeki plastik muzu ise telefon olarak kullanıp 'merhaba ana üs, kalkışa geçiyoruz' demesi ve bir astronot rolünü üstlenerek fiziksel nesnelere soyut anlamlar yüklemesi.

Derin Analiz

Gelişimsel psikoloji ve bilişsel bilimler bağlamında fantezi oyunu, çocuğun zihin kuramı (theory of mind) gelişiminde kritik bir kilometre taşıdır. Bireyin kendi içsel gerçekliği ile dışsal fiziksel gerçeklik arasında bilişsel bir sınır çizmesini ve bu sınır esnekliğini yönetmesini gerektirir. Rol alma (anne, öğretmen, doktor vb.) süreçleri, prefrontal korteksin yürütücü işlevlerini, çalışma belleğini ve sosyal biliş altyapısını aktive eder. Çocuk, sembolik temsiller yoluyla hem kendi perspektifinden uzaklaşır hem de başkasının niyetlerini simüle eder.

Etimoloji

İngilizce 'fantasy' (Latince phantasia, Yunanca phantasia - hayal etme, görünür korma) ve 'play' (Eski İngilizce plega - neşe, eğlence, bedensel hareket) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Sembolik oyun (symbolic play) ile sıklıkla iç içe kullanılır; ancak sembolik oyun daha geniş bir kapsama sahip olup herhangi bir nesnenin başka bir şeyin yerini almasını içerirken, fantezi oyunu spesifik olarak 'mış gibi' yönelimleri, senaryoları ve rolleri barındırır.