Fonksiyonel Elektriksel Stimülasyon
Functional Electric Stimulation (FES)
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Eksik omurilik yaralanması (parapleji) nedeniyle bacaklarını kullanamayan bir hastanın, yürüyüş esnasında adım atma evresini (salınım ve duruş fazı) koordine etmek amacıyla peroneal sinir üzerine yerleştirilen yüzetsel elektrotlarla FES destekli yürüme ortezi kullanması. Bu sayede hasta, adım attığı anda otomatik olarak tetiklenen akım sayesinde ayağını yukarı kaldırabilir (düşük ayak deformitesini önleyerek) ve bağımsız adım atma yetisini kısmen geri kazanabilir.
Derin Analiz
Fonksiyonel elektriksel stimülasyon (FES), esasen nörofizyolojik rehabilitasyon ve nöromüsküler mühendisliğin kesişim kümesinde yer alır. Temel mekanizması, üst veya alt motor nöron hasarı (örn. omurilik yaralanmaları, inme) nedeniyle merkezi sinir sisteminden kaslara giden sinirsel iletinin kesildiği durumlarda, dışarıdan uygulanan elektriksel uyarı ile aksonal depolarizasyon tetiklemektir. Bu süreç, hedeflenen kas grubunda yapay ancak işlevsel bir kontraksiyon (kasılma) yaratır. Klinik pratikte, sadece kas atrofilerini önlemekle kalmaz; aynı zamanda nöroplastisiteyi uyararak motor korteksin yeniden yapılanmasına ve proprioseptif geri bildirimin sağlanmasına yardımcı olur. Uygulama sırasında akım şiddeti, frekans ve atım genişliği gibi parametrelerin hastanın nöromüsküler eşiğine göre hassas bir şekilde kalibre edilmesi gerekir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Transkütanöz Elektriksel Sinir Stimülasyonu (TENS) ile sıklıkla karıştırılır. TENS, temel olarak ağrı yönetimi (kapı kontrol teorisi) amacıyla duyusal sinirleri uyarırken; FES, felçli kaslarda doğrudan motor yanıt ve hareket üretmeyi hedefler.
Keşfetmeye Devam Edin
Nöroplastisite
Nöroplastisite
Neuroplasticity
Merkezi sinir sisteminin, deneyim, öğrenme, çevresel uyarıcılar ve nöronal hasarlar sonrasında sinaptik bağlantılarını ve yapısal organizasyonunu yeniden biçimlendirme kapasitesi.
İncele
Omurilik Yaralanması
Omurilik Yaralanması
Spinal Cord İnjury
Ani ya da ilerleyici dış kuvvetler nedeniyle omurilik dokusunda meydana gelen, geçici veya kalıcı nörolojik işlev kayıplarına yol açan her türlü hasar.
İncele
Motor Nöron
Motor Nöron
Motoneuron / Motor Neuron
🔹 1. (motoneuron): Merkezi sinir sisteminden kas veya bez gibi yürütücü organlara hareket emirlerini ileten efferent sinir hücresi. 🔹 2. (motor neuron): Aksonu doğrudan kas liflerine veya kas iciklerine bağlanarak merkezi sinir sisteminden gelen elektriksel emirleri mekanik kasılmaya dönüştüren efferent sinir hücresi.
İncele