Gerilme Reseptörü
Stretch Receptor
Tanım
Kasların, organların ve damar duvarlarının gerilmesine veya uzamasına duyarlı olarak yanıt veren özelleşmiş bir mekanoreseptör hücre tipidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir nöroloji muayenesinde hekimin hastanın diz kapağı tendonuna (patellar tendon) refleks çekiçiyle vurması, kuadriseps kası içindeki gerilme reseptörlerinin (kas iğcikleri) ani olarak gerilmesine yol açar. Bu mekanik uyarı, afferent sinirler aracılığıyla omuriliğe doğrudan iletilir ve aracı nöronsuz (monosinaptik) bir yolla kasın kasılmasıyla sonuçlanan diz atması refleksini doğurur.
Derin Analiz
Gerilme reseptörleri, somatosensoriyel sistem ve otonom sinir sisteminin entegre çalışmasında kritik bir rol oynar. İskelet kaslarında bulunan kas iğcikleri (muscle spindles) ve tendonlardaki Golgi tendon organları bu mekanizmanın en bilinen somatik örnekleridir. Miyelinli ve miyelinsiz afferent sinir lifleri aracılığıyla periferden gelen mekanik deformasyon sinyallerini beyin sapına (medulla oblongata) ve omuriliğe ileterek propriosepsiyonu ve spinal refleks arklarını (örn. germe refleksi / miyotatik refleks) tetiklerler. Ayrıca karotis sinüsü ve aort yayında yer alan baroreseptör benzeri gerilme reseptörleri, vasküler distansiyonu izleyerek kan basıncının homeostatik regülasyonuna ve posterior hipofizden antidiüretik hormon (ADH) salınımına aracılık eder.
Etimoloji
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Kas İğciği
Kas İğciği
Muscle Spindle
İskelet kaslarında bulunan, kas liflerinin uzunluğundaki değişimleri algılayarak merkezi sinir sistemine proprioseptif sinyaller ileten özelleşmiş gerilme reseptörleridir.
İncele
Mekanoreseptör
Mekanoreseptör
Mechanoreceptor
Fiziksel basınç, gerilme veya dokunma gibi mekanik formdaki uyarıcıları algılayarak bunları elektriksel sinir sinyallerine dönüştüren duyusal reseptör.
İncele
Propriosepsiyon
Propriosepsiyon
Proprioception
Kaslardaki, tendonlardaki ve eklemlerdeki reseptörler aracılığıyla bedenin uzaydaki konumunu, hareketini ve duruşunu görsel ipuçlarına ihtiyaç duymadan algılamasını sağlayan somatosaspektif duyudur.
İncele