Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Helleborus

Hellebore

Tanım

Kuzey Amerika ve Avrasya kökenli, analjezik ve hipotansif etkilere sahip alkaloidler içeren ancak yüksek toksisite potansiyeli barındıran zehirli bitki cinsi.

Örnek Vaka / Uygulama

19. yüzyıl klinik pratiklerinde şiddetli baş ağrısı ve rezistant nevralji vakalarında tentür şeklinde uygulanan hellebor alkaloidlerinin, doz ayarlamasındaki zorluklar ve miyokardiyal depresyon gibi ağır sistemik toksisite bulguları nedeniyle günümüzde tıbbi botanik ve toksikoloji derslerinde zehirlenme vakaları bağlamında incelenmesi.

Derin Analiz

Hellebore ve özellikle *Veratrum* ile *Helleborus* cinsleri, farmakognozi ve klinik toksikoloji bağlamında yirmiden fazla aktif alkaloid (örneğin veratrin) barındırır. Bu bileşikler topikal olarak analjezik etki gösterirken, oral yolla alındığında sodyum kanalları üzerindeki etkileri nedeniyle uzun süreli kas kasılmalarına ve nörotoksik tablolara yol açar. 18. ve 19. yüzyıllarda nevralji, epilepsi (nöbetler) ve hipertansiyon tedavisinde deneysel olarak kullanılmış olsa da, dar bir terapötik pencereye sahip olması ve yüksek kardiyovasküler toksisitesi nedeniyle modern klinik uygulamalardan büyük ölçüde dışlanmıştır.

Etimoloji

Antik Yunanca 'helleboros' (hellos [geyik/şahin] + boros [yiyecek/yutan]) kelimesinden türetilmiştir; tarihsel olarak hayvanlar için öldürücü zehir niteliğini ifade eder.

Karıştırmayın

Gülsügiller (Rosaceae) ailesiyle hiçbir yakın akrabalığı olmamasına rağmen 'Noel gülü' veya 'kış gülü' gibi yanıltıcı halk adlarıyla anılması ve diğer süs bitkisi toksinleriyle karıştırılması.