İki Dilli Okuryazarlık
Biliteracy
Tanım
İki veya daha fazla dilde okuma ve yazma yeterliliğine sahip olma durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Ana dili Türkçe olan ve akademik eğitimini İngilizce yürüten bir araştırmacının, hem Türkçe hem de İngilizce hakemli dergilere akademik makale yazabilmesi, literatürü her iki dilde de eleştirel süzgeçten geçirebilmesi ve terminolojiyi iki dilli bağlamda hatasız kullanabilmesi iki dilli okuryazarlık düzeyinin işlevsel bir göstergesidir.
Derin Analiz
Bilişsel bilimler ve psikolinguistik literatüründe iki dilli okuryazarlık, yalnızca iki ayrı dil sistemini deşifre etme becerisi değil, aynı zamanda bilişsel esneklik, üstbilişsel farkındalık ve yürütücü işlevler üzerinde derin yapısal etkilere sahip çok katmanlı bir süreçtir. Bireyin edindiği dillerin ortografik (yazım) derinlikleri, fonolojik farkındalık transferini doğrudan etkiler. Örneğin, derin ortografiye sahip bir dilden (İngilizce) sığ ortografiye sahip bir dile (İspanyolca veya Türkçe) geçişte, beyin her iki dilin yazılı kurallarını entegre eden ortak bir okuma ağı (reading network) geliştirir. Bu süreç sol hemisferdeki temporoparietal ve oksipitotemporal bölgelerin (görsel kelime formu alanı - VWFA) iki farklı kodlama sistemini aynı anda yönetmesini gerektirir.
Etimoloji
Latince 'bi-' (iki) kökü ile Late Latince 'litteratus' (okur yazar, harf bilen) kelimesinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Bilingualism (iki dillilik) kavramı genellikle iki dilli okuryazarlık ile karıştırılır; ancak bilingualism konuşma ve anlama dahil olmak üzere sözel yetkinlikleri de kapsayan daha geniş bir şemsiye terimdir. Biliteracy ise özellikle yazılı formların okunması ve üretilmesine odaklanır.