İkinci Dereceden Tarife
Second-order Schedule
Tanım
Tekil tepkilerin değil, belirli bir pekiştirme tarifesinin tamamlanmasının birer birim olarak sayıldığı karmaşık bir hiyerarşik pekiştirme programıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir laboratuvar sıçanının kaldıraca basma davranışı incelenirken, pekiştirecin (yiyecek) doğrudan her basmaya değil, her biri 30 saniyelik zaman dilimlerinden oluşan 5 aşamalı bir döngünün tamamlanmasından sonra verilmesi. Her 30 saniyelik dilimin bitiminde kısa bir sesli uyarı verilir, bu da sıçanın nihai hedefe odaklanmasını pekiştirir.
Derin Analiz
Deneysel psikoloji ve davranış analizinde ikinci dereceden tarifeler, organizmanın tek bir davranışı yerine, daha küçük davranış zincirlerinin veya alt tarifelerin (unit schedule) tamamlanmasını ödüllendiren karmaşık sistemlerdir. Örneğin, ikinci dereceden sabit oranlı 5 (FR 5) ve sabit aralıklı 30 saniye (FI 30s) tarifesinde, pekiştireç yalnızca her biri 30 saniyelik beş aralığın başarıyla bitirilmesinin ardından verilir. Bu süreçte genellikle her alt tarifenin tamamlanmasında ayırt edici bir uyarıcı veya ikincil pekiştireç (ışık, ton vb.) sunularak organizmanın motivasyonu ve davranışın sürekliliği desteklenir. Bilişsel ve davranışsal süreçlerde uzun vadeli hedeflere ulaşırken sergilenen inatçı ve karmaşık davranış kalıplarının laboratuvar ortamındaki modellemesini sağlar.
Etimoloji
Latince 'secundus' (ikinci, takip eden) ve 'ordo' (düzen, dizi) kelimelerinin birleşiminden türetilen 'schedule' (tarife/program) teriminin, edimsel koşullama bağlamında hiyerarşik olarak yapılandırılmasıyla oluşmuştur.
Karıştırmayın
Basit pekiştirme tarifeleri (Simple schedules) ile sıklıkla karıştırılır; basit tarifelerde tek bir tepki veya doğrudan zaman/oran ölçütü esas alınırken, ikinci dereceden tarifelerde tarifelerin tarifesi (iç içe geçmiş hiyerarşik bir yapı) söz konusudur.
Keşfetmeye Devam Edin
Edimsel Koşullama
Edimsel Koşullama
Operant Conditioning
Bir davranışın ardından gelen sonuçların (ödül veya ceza), o davranışın ileride tekrarlanma olasılığını artırması veya azaltması sürecidir.
İncele