İşitsel Depo
Acoustic Store
Tanım
İşitsel bilgileri fonetik özelliklerine dayanarak kısa süreliğine muhafaza eden bilişsel bellek bileşeni.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir araştırmada katılımcılara fonetik olarak benzer harf dizileri ('B, C, D, G, P') ve fonetik olarak farklı harf dizileri ('K, R, Y, X, L') hızla okunup hemen ardından tekrarlamaları istenmiştir. Sonuçlar, katılımcıların 'B, C, D' gibi birbirine akustik olarak benzeyen harfleri hatırlarken çok daha fazla hata yaptığını, çünkü işitsel depoda bu seslerin birbirinin yerini aldığını doğrulamıştır.
Derin Analiz
İşitsel depo, Baddeley ve Hitch'in çok bileşenli çalışma belleği modeli içerisindeki fonolojik döngünün pasif alt sistemidir. Kulak sesi olarak da bilinen bu mekanizma, konuşma temelli bilgiyi doğrudan algılandığı biçimiyle kısa süreli izler halinde tutar. Nörobiyolojik düzeyde, sol hemisferdeki Broca ve Wernicke alanları ile birincil işitsel korteks arasındaki devrelerle ilişkilendirilir. Bu yapının temel sınırlılığı, akustik benzerlik etkisidir; yani birbirine fonetik olarak benzeyen harf veya kelimeler (örn: 'P, T, D, B') bellekte kodlanırken birbirine karışır ve hatırlama performansı düşer. Bilgi, artikülatuar kontrol sistemi (içsel ses) aracılığıyla tazelenmediği takdirde yaklaşık iki saniye içinde silinir.
Etimoloji
Latince 'acusticus' (işitme ile ilgili, Yunanca 'akoustikos' kökünden) ve Eski İngilizce 'stōr' (depo, ambar, muhafaza alanı) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Artikülatuar depo veya artikülatuar kontrol sistemi ile sıklıkla karıştırılır. Artikülatuar kontrol sistemi, bilgiyi içsel sesle yineleyerek tazeleyen aktif bir mekanizmayken; işitsel depo, bu bilginin fonetik izlerini pasif olarak tutan alandır.