Kaygılı-kararsız Bağlanma Stili
Anxious–ambivalent Attachment Style
Tanım
Bireyin erken dönem bakım veren tutarsızlıkları nedeniyle geliştirdiği, sürekli terk edilme korkusu ile yoğun yakınlık arayışının çatıştığı güvensiz bağlanma biçimi.
Örnek Vaka / Uygulama
32 yaşındaki bir danışanın, partnerinin mesajlarına anında yanıt vermemesi durumunda yoğun bir panik, değersizlik hissi ve ardından gelen öfke patlamaları yaşaması; hemen peşinden ise terk edilmemek adına aşırı telafi edici ve yapışkan bir yakınlık kurma çabası sergilemesi.
Derin Analiz
Bowlby ve Ainsworth'ün bağlanma teorisi temellerinde şekillenen bu yapı, yetişkinlik ve çocukluk döneminde duygusal düzenleme mekanizmalarının bozulmasıyla karakterizedir. Bakım verenin erişilebilirliğindeki öngörülemezlik, bireyin hiperaktif bir bağlanma sistemi (hyperactivating strategies) geliştirmesine yol açar. Nörobiyolojik düzeyde, bu durum tehdit algısına karşı amigdalanın kronik hiperaktivasyonu ve prefrontal korteksin duygusal modülasyon kapasitesindeki geçici düşüşlerle ilişkilendirilir. Birey, içsel çalışma modelinde kendini yetersiz, ötekini ise hem kurtarıcı hem de potansiyel bir tehdit olarak konumlandırır.
Etimoloji
İngilizce 'anxious' (Latince 'angere' [boğmak, daraltmak, endişelendirmek] kökünden) ve 'ambivalent' (Latince 'ambi-' [her iki, çift] + 'valentia' [güç, değer] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.)
Karıştırmayın
Kaygılı-kaçınmacı bağlanma ile karıştırılır; ancak kaçınmacı stilde birey yakınlıktan uzaklaşırken ve kendini korumak için bağımsızlık maskesi takarken, kaygılı-kararsız stilde birey yakınlığı ısrarla talep eder fakat tatmin olamaz.