Kişisel Efsane
Personal Fable
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
17 yaşındaki bir lise öğrencisinin, hız sınırını saatte 50 kilometre aşarak alkollü araç kullanması ve arkadaşlarına 'Benim reflekslerim başkaları gibi değil, kaza yapsam bile bana bir şey olmaz' şeklinde mantığa bürüme yapması kişisel efsanenin klinik bir tezahürüdür.
Derin Analiz
David Elkind tarafından gelişim psikolojisine kazandırılan bu kavram, ergenin formal işlemler dönemine geçişiyle birlikte, kendi düşünce süreçlerinin merkezine yine kendi varlığını koymasının bir sonucudur. Hayali izleyici kavramının mantıksal bir tamamlayıcısı olarak işlev görür. Birey, yaşadığı duyguların, acıların ve deneyimlerin evrende eşsiz olduğuna ve sıradan kuralların (örneğin biyolojik veya fiziksel risklerin) kendisine işlemeyeceğine inanır. Bu durum, istatistiksel olasılıkları göz ardı ederek riskli davranışlara (madde kullanımı, korumasız cinsiyet vb.) yönelme eğilimini tetikler. Nörobiyolojik düzeyde, limbik sistemin prefrontal korteksten daha erken olgunlaşması, ödül mekanizmalarının aşırı uyarılmasına ve sonuç hesaplama yetisinde geçici bir kısıtlanmaya yol açarak kişisel efsanenin sürdürülmesini zemin hazırlar.
Etimoloji
Karıştırmayın
Hayali izleyici (imaginary audience) ile sıklıkla karıştırılır; hayali izleyici bireyin sürekli olarak başkaları tarafından incelendiğini ve izlendiğini düşünmesiyken, kişisel efsane bu izlenme halinin temelinde yatan 'ben özelim ve dokunulmazım' inancıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Hayali İzleyici
Hayali İzleyici
İmaginary Audience
Ergenin, diğer herkesin sürekli olarak kendi dış görünüşüne ve davranışlarına odaklandığına ve bunları eleştirel bir gözle incelediğine dair beslediği inanç.
İncele