Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Koloni

Colony

Tanım

Aynı türden canlıların veya insanların, ortak bir amaç, sosyal organizasyon ya da coğrafi yerleşim temelinde oluşturduğu topluluk veya bölge.

Örnek Vaka / Uygulama

Biyolojik düzeyde karınca kolonilerinin yiyecek arama ve koloni savunması için sergilediği bölümü; sosyal ve kültürel düzeyde ise farklı bir coğrafyadan göç eden insan topluluklarının kendi kültürel kimliklerini koruyarak oluşturdukları yerleşim alanları bu kavrama örnek oluşturur.

Derin Analiz

Davranış bilimleri ve sosyobiyoloji bağlamında koloni, bireylerin hayatta kalma oranını artırmak, kaynaklara erişimi optimize etmek ve predasyon riskini azaltmak amacıyla kurduğu kolektif yaşam formlarını ifade eder. Evrimsel psikoloji perspektifinden bakıldığında, koloni yaşamı bireysel rekabet ile grup içi iş birliği arasında sürekli bir dinamik denge gerektirir. Sosyal organizasyonun derecesi türler arasında değişiklik gösterse de, temel maliyet-fayda analizi hastalık yayılımı ve kaynak rekabetine karşı grup savunmasının avantajları etrafında şekillenir. Siyaset bilimi ve kültürel psikoloji ekseninde ise koloni, baskın bir otoritenin veya grubun yeni bir coğrafyada kurduğu ve ana vatanla bağlarını sürdürdüğü sosyopolitik yerleşim birimidir.

Etimoloji

Latince 'colere' (ekmek, tarım yapmak, yerleşmek) fiilinden türetilen 'colonia' (çiftlik, yerleşim yeri) kelimesine dayanır.

Karıştırmayın

Sömürge (her zaman siyasi ve ekonomik tahakküm odaklıdır; koloni ise yerleşim amaçlı bir nüfus hareketini de kapsayabilir) ve sürü (mob; daha geçici, amorf ve organize olmayan topluluklar).