Mukadderat
Predestination
Tanım
İlahi teolojide, bireyin kurtuluşunun veya lanetlenmesinin kendi iradesinden bağımsız olarak tanrısal irade tarafından önceden belirlendiğini savunan teolojik determinizm formudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, aşırı derece fatalist inançlara sahip bir danışanın, yaşadığı ağır depresif nöbetleri ve iş kaybını 'zaten alnına yazılmış mukadder bir son' olarak değerlendirip tedaviye veya çözüm üretmeye karşı direnç göstermesi, bu kavramın psikopatolojideki deterministik etkisine somut bir örnektir.
Derin Analiz
Din psikolojisi ve teolojik determinizm bağlamında mukadderat, bireyin irade özgürlüğü ve ahlaki sorumluluk algısını kökten sarsan bir inanç sistemidir. Augustinus ve Calvin gibi figürler tarafından sistematize edilen bu kavram, insan psikolojisinde iki zıt eğilimi tetikler: ya mutlak bir teslimiyet ve fatalist (kaderci) bir huzur, ya da 'seçilmişlik' statüsünü kanıtlama adına yoğun bir kaygı ve nevrotik bir başarı baskısı. Bilişsel açıdan, dışsal kontrol odağının (external locus of control) en uç teolojik tezahürüdür; bireyin yaşamındaki her türlü eylemi ve sonucu kendi kontrol alanı dışındaki üstel bir güce atfetmesine neden olur.
Etimoloji
Latince 'prae-' (önceden) + 'destinare' (belirlemek, kurmak) fiilinden türetilmiştir; ilahi iradenin olayları ve sonuçlarını önceden tayin etmesi anlamını taşır.
Karıştırmayın
Fatalizm (Kadercilik) ile sıklıkla karıştırılır; fatalizm nedenleri dikkate almadan kör bir kaçınılmazlığı savunurken, mukadderat bilinçli ve irade sahibi bir ilahi öznenin önceden yaptığı tasarıma dayanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Kontrol Odağı
Kontrol Odağı
Locus Of Control
Bireylerin yaşamlarında gerçekleşen olayların sonuçlarını kendi çaba ve niteliklerine mi yoksa dışsal güçlere mi bağladıklarını belirleyen temel motivasyonel yönelim yapılaşmasıdır.
İncele