Plastisite
Plasticity
Tanım
Sinir sisteminin veya hormonal yapıların çevresel uyaranlar, deneyimler ve yaralanmalar doğrultusunda kendi yapısal ve işlevsel organizasyonunu değiştirme kapasitesidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Sol elini yoğun şekilde kullanan bir keman sanatçısının somatosensoriyel korteksindeki sol el parmaklarına ayrılan temsil alanının, sağ elini kullanan bireylere kıyasla milimetrik olarak genişlemesi ve kortikal haritalamada yeniden yapılanma göstermesi plastisitenin somut bir örneğidir.
Derin Analiz
Nörobilim ve bilişsel bilimler bağlamında plastisite (nöral plastisite), sinaptik güçlenmenin (Uzun Süreli Potansiyasyon - LTP) ve budanmanın (synaptic pruning) dinamik bir türevidir. Beynin statik bir organ olmadığını; aksine dendritik dikenlerin sayısını, nörotransmitter reseptör yoğunluğunu ve hatta nörojenez süreçlerini deneyimsel girdilerle yeniden şekillendirdiğini gösterir. Erken dönem çevresel yaşantılar, epigenetik mekanizmalar (histon modifikasyonları ve DNA metilasyonu) aracılığıyla gen ekspresyonunu kalıcı olarak modifiye edebilir. Bu durum, organizmanın öğrenme kapasitesinin, bellek konsolidasyonunun ve nörolojik rehabilitasyon süreçlerinin temel fizyolojik zeminini oluşturur.
Etimoloji
Latince 'plasticus' (şekillendirilebilir, biçimlendirilebilir) kelimesinden türetilmiş olup, kökeni Grekçe 'plastikos' (plassein: biçimlendirmek, yoğurmak) sözcüğüne dayanır.
Karıştırmayın
Rigidlik (bilişsel veya sinaptik esnemezlik) ile karıştırılır; plastisite adaptif bir değişim kapasitesine işaret ederken, rigidlik değişime karşı direnç gösteren katı durumu tanımlar.
Keşfetmeye Devam Edin
Nöral Plastisite
Nöral Plastisite
Neural Plasticity
Sinir sisteminin deneyimler, öğrenme veya çevresel uyaranlar doğrultusunda yapısal ve işlevsel olarak kendini yeniden organize etme kapasitesidir.
İncele
Nörojenez
Nörojenez
Neurogenesis
Sinir kök hücrelerinden yeni nöronların üretilme süreci; erken gelişim evresinde ve yaşam boyu devam eden hücresel yenilenme mekanizması.
İncele