Tetrodotoksin (TTX)
Tetrodotoxin (TTX)
Tanım
Balon balığı yumurtalıklarında bulunan ve nöron plazma zarındaki voltaj kapılı sodyum kanallarını bloke ederek aksiyon potansiyeli iletimini engelleyen güçlü bir nörotoksin.
Örnek Vaka / Uygulama
Japonya'da geleneksel bir mutfak lezzeti olan ve yanlış işlendiğinde yüksek miktarda tetrodotoksin içeren 'fugu' balığını tüketen bir bireyde, ilk 30 dakika içinde dudaklarda ve dilde karıncalanma (parestezi) başlar. Bunu iskelet kaslarında ilerleyici zayıflık, denge kaybı ve nihayetinde diyafram kasının felç olması takip eder; hasta bilinç yerinde olmasına rağmen nefes alamaz.
Derin Analiz
Tetrodotoksin (TTX), hücre zarlarındaki voltaj kapılı sodyum kanal proteinlerinin dış pore (gözenek) bölgesine yüksek afiniteyle bağlanarak sodyum iyonlarının ($ ext{Na}^+$) akışını seçici bir şekilde durdurur. Bu blokaj, sinir ve kas hücrelerinde depolarizasyon evresinin gerçekleşmesini engeller; sonuç olarak aksiyon potansiyeli yayılımı durur ve sinaptik iletim kesintiye uğrar. Periferik sinir sisteminde somatik duyuların ve motor komutların iletimini felç ederek ölümcül düzeyde nöromüsküler blokaja yol açar. Merkezi sinir sistemine geçişi kan-beyin bariyeri nedeniyle sınırlı olsa da yüksek dozlarda solunum kaslarının paralizisine bağlı asfiksi ile ölüme neden olur.
Etimoloji
Yunanca 'tetra' [dört] + 'kytos' [hücre/kapsül] köklerinden türetilmiş olup, kimyasal yapısındaki tetrasiklik halka sistemine ve biyolojik etkisine atıfta bulunur.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Aksiyon Potansiyeli
Aksiyon Potansiyeli
Action Potential (AP)
Bir nöronun aksonu boyunca sinirsel iletimi sağlayan, hücre zarındaki elektriksel potansiyelin hızlı ve geçici bir şekilde depolarize olup yeniden dinlenme durumuna dönmesi sürecidir.
İncele
Nörotoksin
Nörotoksin
Neurotoxin
Merkezi veya periferik sinir sistemine zarar vererek geçici ya da kalıcı hasara yol açan eksojen kimyasal maddeler veya biyolojik zehirlerdir.
İncele
Depolarizasyon
Depolarizasyon
Depolarization
Hücre zarının iç kısmının dış kısmına göre daha az negatif bir elektrik potansiyeline ulaşması durumu.
İncele