Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Two-spirit

Nadle

Tanım

Kuzey Amerika Kızılderili kültürlerinde hem erkek hem de kadın ruhunu aynı bedende barındırdığına inanılan geleneksel üçüncü cinsiyet ve toplumsal rol tanımı.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik değerlendirme sırasında, Navajo kökenli bir danışanın yaşadığı kimlik karmaşasının modern LGBTQ+ etiketleriyle değil, geleneksel 'nadle' rolünün cemaat içindeki kabulü ve manevi sorumluluklarıyla anlam kazandığının fark edilmesi.

Derin Analiz

Antropolojik ve transkültürel psikiyatri perspektifinden nadle, Batı merkezli ikili (binary) cinsiyet sisteminin ötesine geçen, yerli epistemolojilerdeki holistik insan doğası anlayışının somutlaşmış halidir. Modern klinik pratikte bir patoloji olmaktan ziyade, kültürel kimlik, kesişimsellik ve etnik psikoloji bağlamında ele alınır. Bireyin toplumsal işlevselliği, kabile içindeki manevi rolleri (şifacı, arabulucu, isim koyucu) ve kolektif aidiyeti üzerinden şekillenir. DSM-5 veya ICD-11 gibi tanı kılavuzlarında bir bozukluk olarak yer almaz; aksine kültürel bağlama duyarlı psikolojik değerlendirmelerde etnik kimliğin koruyucu bir unsuru olarak incelenir.

Etimoloji

Navahoca 'nádleeh' (değişen, dönüşen kişi) kelimesinden türetilmiştir; Kuzey Amerika Yerlilerinin geleneksel toplumsal cinsiyet rollerini tanımlamakta kullanılan tarihsel bir terimdir.

Karıştırmayın

Transseksüalizm veya modern eşcinsellik kavramları ile karıştırılır; ancak nadle, biyolojik cinsiyetten bağımsız olarak tamamen kabile içi toplumsal, ruhsal ve ekonomik rollere dayanan antropolojik bir statüdür.