Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Uyum Düzeyi

Adaptation Level (AL)

Tanım

Yeni uyarıcıların değerlendirildiği teorik bir referans noktası veya sıfır noktası standardı.

Örnek Vaka / Uygulama

Önce 40 kiloluk bir ağırlığı kaldıran bir birey, ardından kaldıracağı 20 kiloluk ağırlığı hafif olarak değerlendirirken; önce 4 kiloluk ağırlığı kaldıran aynı birey, 20 kiloluk ağırlığı ağır olarak değerlendirecektir.

Derin Analiz

Uyum düzeyi teorisi, Harry Helson tarafından duyu algısı çalışmaları temelinde geliştirilmiş, daha sonra estetik ve tutum değişimi gibi alanlara uyarlanmıştır. Organizmanın geçmiş deneyimlerinin, mevcut uyarıcılara verdiği tepkileri nasıl şekillendirdiğini açıklar. Bilişsel ve duyusal süreçlerde mutlak değerler yerine göreli yargıların üretilmesinde kritik bir rol oynar. Nöral düzeyde, reseptörlerin ve sinaptik yolların sürekli değişen çevreye habitüasyon ve duyarsızlaşma mekanizmalarıyla uyum sağlamasını yansıtır.

Etimoloji

Latince 'adaptare' (uydurmak, uyarlamak) fiilinden türetilen 'adaptation' ile Orta İngilizce kökenli 'level' (düzey, seviye) kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Duyusal adaptasyon (sensory adaptation) genellikle reseptör yorgunluğunu ifade ederken, uyum düzeyi (adaptation level) bu duyusal girdilerin bilişsel ve yargısal olarak karşılaştırıldığı içsel referans noktasını kapsar.