Yanlış Negatif
False Negative
Tanım
Mevcut bir durumun, hastalığın veya özelliğin test ya da ölçüm aracı tarafından saptanamayarak yok sayılması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Kapsamlı bir klinik değerlendirmede depresyon tanısı kriterlerini fazlasıyla taşıyan bir danışanın, uygulanan öz-bildirim ölçeğinde sosyal istenirlik yanlılığı (social desirability bias) nedeniyle semptomlarını gizlemesi ve test puanının eşik değerin altında kalarak 'klinik düzeyde depresyon yok' sonucu vermesi bir yanlış negatiftir.
Derin Analiz
Klinik tanıda ve çıkarımsal istatistikte hayati öneme sahip bir karar hatasıdır. Klinik psikoloji ve psikiyatride, hastanın aslında patolojik bir duruma (örneğin majör depresyon veya nörobiyolojik bir bozukluk) sahip olmasına rağmen, tarama veya tanı aracının bu durumu fark edememesi ve 'sağlıklı' etiketi vermesi anlamına gelir. İstatistiksel hipotez testlerinde bu durum 'Tip II Hata' (Beta hatası) olarak adlandırılır; yani sıfır hipotezinin (H0) aslında yanlış olmasına rağmen reddedilememesi hatasıdır. Klinik pratikte yanlış negatif sonuçlar, bireyin ihtiyaç duyduğu müdahale veya tedaviden mahrum kalmasına yol açarak prognozun kötüleşmesine neden olabilir.
Etimoloji
Latince 'falsus' (yanlış, aldatıcı) ve 'negativus' (olumsuzlama, yokluk bildiren) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Bilimsel literatürde test sonuçlarının gerçeği yansıtmadığı durumları nitelendirmek için kullanılır.
Karıştırmayın
Yanlış pozitif (Tip I hata) ile sıklıkla karıştırılır. Yanlış pozitifte durumun olmadığı halde var olduğu (alarm durumu) varsayılırken, yanlış negatifte durumun var olduğu gerçeği gözden kaçırılır (atlama durumu).
Keşfetmeye Devam Edin
Tip II Hata
Beta Error
Sıfır hipotezinin (H0) aslında yanlış olmasına rağmen reddedilememesi durumu, yani gerçek bir etkiyi veya farkı istatistiksel olarak tespit edememe olasılığı.
Yanlış Pozitif
False Positive
Test sonuçlarının, gerçekte var olmayan bir durumu, hastalığı veya etkiyi varmış gibi hatalı bir şekilde pozitif göstermesi durumu.