Amorfagnozi
Amorphagnosia (amorphognosia)
Tanım
Bireyin nesnelerin dokunsal yolla boyut, form ve şekil özelliklerini ayırt edememesiyle karakterize edilen bir somatosensoriyel agnozidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Nöroloji kliniğinde değerlendirilen bir hastanın gözleri kapatılır ve eline küp şeklinde ahşap bir blok verilir. Hasta objenin sert ve ahşap olduğunu (taktil duyuların korunduğunu) doğru şekilde ifade eder, ancak objenin kenarlarını, köşelerini ve formunu birleştiremediği için elindeki nesnenin ne olduğunu veya şeklini tanımlayamaz.
Derin Analiz
Amorfagnozi, primer somatosensoriyel korteksteki duyusal girdilerin sağlam olmasına karşın, paryetal lobun parietal-oksipital bileşke bölgelerindeki yüksek düzeyli bütünleştirme mekanizmalarının bozulması sonucu ortaya çıkar. Hasta, nesnenin dokusunu, sıcaklığını veya ağırlığını hissedebilir (örneğin pürüzlü veya sert olduğunu söyleyebilir); ancak nesnenin üç boyutlu geometrik formunu, silindirik, kübik veya düz yapısını zihinsel olarak yapılandıramaz. Bu durum, dokunsal uyaranların uzaysal özelliklerinin motor programlama ve bellekle eşleştirilememesinden kaynaklanır ve genellikle sağ hemisfer lezyonlarında görülür.
Etimoloji
Yunanca 'a-' (olumsuzluk eki, yokluk) + 'morphe' (şekil, form) + 'agnosia' (bilmeme, tanıyamama) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; nesnelerin dokunma yoluyla biçimsel ve şekilsel özelliklerini algılayamama durumunu ifade eder.
Karıştırmayın
Astereognozi (taktil agnozinin daha kapsamlı üst sınıfı olup hem amorfagnoziyi hem de amorfoesteziyi kapsar; amorfagnozi özellikle şekil ve form kusuruna odaklanır), ahilagnozi (nesnenin malzeme veya doku özelliklerinin algılanamaması, şeklin algılanabilmesine rağmen).