Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Anti-

Ant-

Tanım

Psikoloji ve tıp terminolojisinde bir duruma, sürece, yapıya veya etkiye karşıtlığı, zıtlığı ya da baskılamayı ifade eden ön ek.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik psikiyatri pratiklerinde, major depresif bozukluk tedavisinde kullanılan 'antidepresan' ilaç sınıfı, nöronal sinapslarda serotonerjik veya noradrenerjik geri alımı inhibe ederek (karşı koyarak) duygudurum çöküntüsünü hafifletir.

Derin Analiz

Bilimsel terminolojide 'anti-', hem farmakolojik hem de davranışsal düzeyde işlevsel bir karşıtlık vektörü olarak konumlanır. Nöropsikofarmakolojide (örneğin antidepresan veya antipsikotik bağlamında) reseptör antagonistlerini ya da fizyolojik süreçleri inhibe eden ajanları tanımlarken kullanılır. Bilişsel ve sosyal psikolojide ise (örneğin anticonformity / antikonformizm) mevcut normatif baskılara bilinçli bir direnç gösterme veya zıt yönelim benimseme dinamiklerini nitelendirir. Kavram, özünde homeostatik dengeyi bozma veya patolojik bir eğilimi bloke etme mekanizmalarının isimlendirilmesinde temel bir leksiksel araçtır.

Etimoloji

Antik Yunanca 'anti' (karşı, karşısında, zıt, yerine geçen) edatından evrilmiştir; Hint-Avrupa kökenli '*ant-' (ön, alın, karşısında) köküne dayanır.

Karıştırmayın

'a-' veya 'an-' (yokluk, yoksunluk bildiren ön ek) ile karıştırılır; 'anti-' pasif bir eksikliği değil, aktif bir karşıtlığı ve engellemeyi temsil eder.