Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Azınlık Etkisi

Minority İnfluence

Tanım

Daha küçük bir grubun veya bireyin, tutarlı ve kararlı bir duruş sergileyerek çoğunluğun kökleşmiş inançlarını ve normlarını sorgulatması ve yenilikçi dönüşümler tetiklemesi sürecidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Yönetim kurulu toplantısında, şirketin geleneksel ve karlı kirlilik politikasına karşı çıkan tek bir mühendisin, aylar boyunca aynı argümanları mantıksal tutarlılıkla savunarak sonunda tüm yönetim kurulunun etik standartları yeniden gözden geçirmesini sağlaması.

Derin Analiz

Sosyal psikoloji ve grup dinamikleri literatüründe çoğunluk etkisi (uyum ve konformizm) ile zıt bir mekanizmayı temsil eder. Serge Moscovici'nin öncülük ettiği araştırmalar, çoğunluk etkisinin doğrudan bir uyum (kamusal rıza) yarattığını, buna karşın azınlık etkisinin dolaylı, derinlemesine bir bilişsel işleme (conversion) yol açtığını göstermiştir. Azınlığın başarı şansı, sergilediği davranışsal tutarlılığa, esneklik algısına ve grubun geri kalanı tarafından ne kadar güvenilir bulunduğuna doğrudan bağlıdır. Çoğunluk baskısı genellikle yüzeysel bir uyum (uyulama) üretirken, azınlık etkisi bireylerin içsel bilişsel süreçlerini yeniden yapılandırarak uzun vadeli sosyal değişimlerin ve inovasyonların temelini atar.

Etimoloji

Fransızca 'minorité' (azınlık, Latince 'minor' [daha küçük] kökünden) ve Latince 'influentia' (akar, tesir, 'in-' [içine] + 'fluere' [akmak]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Çoğunluk etkisi (majority influence) ile sıklıkla karıştırılır; çoğunluk etkisi konformizm (uyum) ve yüzeysel kabul üretirken, azınlık etkisi bilişsel düzeyde derin dönüşüm ve inovasyon doğurur.