Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bağlamsal Analiz

Contextual Analysis

Tanım

Verilerin toplandığı çevresel koşulların ve bu koşulların gözlenen birimler üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesine dayanan araştırma yöntemi.

Örnek Vaka / Uygulama

Yalnızlık hissi üzerine yapılan bir çalışmada, verilerin bir kısmının sterile laboratuvar odalarında, diğer kısmının ise kalabalık bir kafeteryada toplanması durumunda, katılımcıların bildirdiği yalnızlık skorlarının çevresel uyaranlar nedeniyle farklılaşmasını inceleyen metodolojik yaklaşım bağlamsal analizdir.

Derin Analiz

Bağlamsal analiz, veri toplama sürecinin gerçekleştiği mekânsal, sosyal ve zamansal çerçevenin, elde edilen bulguların geçerliği ve güvenirliği üzerindeki dönüştürücü etkisini merkeze alır. Davranış bilimlerinde ve metodolojide, ekolojik geçerliğin artırılması amacıyla kullanılır. Laboratuvar ortamında elde edilen deneysel veriler ile doğal kamusal alanlarda elde edilen veriler arasındaki varyansın kaynağını açıklarken ortamın katılımcı psikolojisi ve tepki eğilimleri üzerindeki dolaylı ya da doğrudan manipülatif etkilerini hesaba katar. İstatistiksel modellerde hata payını azaltmak ve dış geçerliği optimize etmek adına çevresel değişkenlerin kovaryans analizine dahil edilmesini sağlar.

Etimoloji

Latince 'contexere' (dokumak, birleştirmek) fiilinden türetilen 'contextus' (bağlantı, doku) sözcüğü ile Yunanca 'analysis' (çözümleme, parçalarına ayırma) kelimesinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

İçerik analizi (content analysis) ile sıkça karıştırılır; içerik analizi yazılı, sözlü veya görsel metinlerin sistematik olarak kodlanmasını sağlarken, bağlamsal analiz metnin veya verinin üretildiği fiziksel ve çevresel koşulların analize entegre edilmesidir.