Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Beyin Karşılaştırıcısı

Brain Comparator

Tanım

Planlanan motor eylem ile bu eylemin sonucunda ortaya çıkan duyusal geri bildirimi eşzamanlı olarak kıyaslayan varsayımsal sinirsel yapı.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir piyanistin notaya basarken parmaklarından gelen dokunsal ve işitsel geri bildirimi, zihnindeki hedef sesle milisaniyeler içinde kıyaslayarak yanlış tuşa bastığını anında fark edip düzeltmesi beyin karşılaştırıcısının işleyişine örnektir.

Derin Analiz

Nöromotor kontrol teorilerinde, istemli hareketlerin akıcılığını ve hassasiyetini sağlamak adına merkezi sinir sisteminin içsel modeller ürettiği kabul edilir. Beyin karşılaştırıcısı, motor korteksten kaslara gönderilen hareket komutlarının bir kopyasını (corollary discharge) alarak, hareket sırasında oluşan görsel ve somatosensoriyel geri bildirimle eşleştirir. Bu mekanizma, özellikle serebellumun işlevsel anatomisiyle derinlemesine ilişkilendirilmiştir. Beklenen duyusal sonuç ile fiili duyusal girdi arasında bir tutarsızlık saptandığında, sistem anlık motor düzeltmeler yaparak hareketin hatasız tamamlanmasını sağlar. Bu süreç, ajanslık (agency) hissinin, yani kendi hareketlerimizin kontrolünün bizde olduğu bilincinin nörolojik temelini oluşturur.

Etimoloji

İngilizce 'brain' [beyin] ve Latince 'comparare' [birlikte eşleştirmek, kıyaslamak] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Corollary discharge (kollateral deşarj / kopya sinyal) ile sıklıkla karıştırılır; kollateral deşarj karşılaştırıcıya iletilen motor komut kopya sinyaliyken, karşılaştırıcının kendisi bu sinyali geri bildirimle kıyaslayan operasyonel devredir.