Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bilgisel Güç

İnformational Power

Tanım

Bireyin veya grubun, belirli bir durumla ilgili somut gerçeklere, verilere ve uzmanlık bilgisine sahip olması sayesinde başkalarının tutum veya davranışlarını etkileme kapasitesi.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir hastanede yeni bir cerrahi prosedürün uygulanması aşamasında, kıdemli bir cerrahın elindeki istatistiksel iyileşme oranlarını ve komplikasyon risk analizlerini diğer hekimlerle paylaşarak onların tedavi yöntemini değiştirmesini sağlaması bilgisel gücün klasik bir örneğidir.

Derin Analiz

Sosyal psikolojide, özellikle Fransız ve Raven'ın güç tabanları (bases of social power) teorisinde merkezi bir konuma sahiptir. Bilgisel güç, otoriter bir pozisyondan veya zorlayıcı yaptırımlardan ziyade, rasyonel argümanların, kanıtların ve durumsal verilerin aktarılmasıyla işler. Alıcı taraf, sunulan bilginin mantığını ve doğruluğunu içselleştirdiği için bu güç türü genellikle kalıcı tutum değişimlerine yol açar. Bilişsel düzeyde, bilginin eksikliği veya belirsizliği durumunda aktarılan bilginin işlenmesi (merkezi rota üzerinden ikna) üzerinde doğrudan belirleyicidir.

Etimoloji

Latince 'informare' (şekillendirmek, öğretmek, bilgilendirmek) fiilinden türetilen 'information' ile Latince 'posse' (güç sahibi olmak, yapabilmek) kökünden gelen 'power' kelimelerinin birleşimiyle oluşmuştur.

Karıştırmayın

Uzmanlık gücü (expert power) ile sıklıkla karıştırılır; uzmanlık gücü kişinin genel yetkinlik ve statüsüne dayanırken, bilgisel gücün kaynağı doğrudan durumun gerektirdiği spesifik veriler ve argümanlardır.