Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Otoriter

Authoritarian

Tanım

Bireysel özgürlüklerin kısıtlanmasını ve merkezi, hiyerarşik bir otoriteye mutlak surette boyun eğilmesini savunan veya bu nitelikleri barındıran sosyal iklim ya da kişilik yönelimi.

Örnek Vaka / Uygulama

Yönettiği departmanda hiçbir çalışanın fikrini almadan, tüm kararları tek başına veren ve en ufak bir eleştiriyi itaatsizlik olarak değerlendiren bir departman yöneticisinin sergilediği tutum, yerindeki otoriter yapıya somut bir örnektir.

Derin Analiz

Otoriter yapı, bireyler arası ilişkilerde veya toplumsal yönetim biçimlerinde katı, otokratik yöntemlerin benimsenmesini ifade eder. Klinik ve sosyal psikoloji bağlamında, bu yönelime sahip bireyler genellikle muğlaklığa karşı düşük tolerans, dış gruplara karşı önyargı ve güce tabiatıyla hayranlık gibi bilişsel özellikler sergilerler. Karar mekanizmalarının tek bir merkezde toplandığı, sorgulamanın cezalandırıldığı ve uyumun en yüksek erdem kabul edildiği bir sosyal dinamik yaratır.

Etimoloji

Latince 'auctoritas' (etki, güç, makam, nüfuz) kökünden türetilmiş olup, Fransızca 'autoritaire' kelimesi aracılığıyla modern literatüre geçmiştir.

Karıştırmayın

Totaliter kavramıyla sıklıkla karıştırılır; totaliterizm devletin bireyin özel ve kamusal hayatının tamamını kontrol etme idealini içerirken, otoriterizm daha çok siyasi çoğulculuğun bastırılmasına ve hiyerarşik itaate odaklanır.