Boş Deneme
Blank Trial
Tanım
Katılımcının otomatik yanıt vermesini veya hipotezi tahmin etmesini engellemek amacıyla, deney içinde düzensiz ya da anlamsız uyarıcı koşullarının kullanıldığı deneysel aşama.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir görsel dikkat testinde, ekranda belirli aralıklarla beliren hedeflere basması istenen bir katılımcıya, arka arkaya tahmin edilebilir bir ritimle uyaran verilir. Deneyci, katılımcının bu ritme kapılıp uyarıcıyı görmeden otomatik olarak tuşa basmasını (false alarm) engellemek için araya rastgele zamanlarda 'boş deneme' (blank trial) sıkıştırır; bu denemelerde hedef uyarıcı yerine tamamen boş veya anlamsız bir gri ekran gösterilir.
Derin Analiz
Deneysel psikoloji ve bilişsel bilimlerde, katılımcıların deneysel talepleri (demand characteristics) fark etmesini veya uyarıcılara karşı motor/bilişsel düzeyde otomatikleşmiş refleksif tepkiler geliştirmesini önlemek metodolojik açıdan kritik bir öneme sahiptir. Boş denemeler, bağımlı değişkenin geçerliliğini tehdit eden bu öngörülebilirliği kırar. Genellikle uyarıcının kasıtlı olarak çıkarıldığı, nötr veya bağlamsal olarak geçersiz bir uyaranın sunulduğu bu prodecür, katılımcının dikkatini uyanık tutarken, tepki eğrilerindeki sistematik sapmaları nötralize etmek için bir kontrol mekanizması işlevi görür.
Etimoloji
İngilizce 'blank' (boş, dolgusuz, latince kökenli 'blandus' ve almanik köklerin birleşimi) ve 'trial' (deneme, test, eski Fransızca 'trier' [seçmek, ayıklamak]) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Catch trial (yakalama denemesi) ile sıklıkla karıştırılır; catch trial genellikle katılımcının dikkatini veya dürüstlüğünü test etmek için belirli bir tuzağı barındırırken, blank trial daha çok otomatik tepkileri ve hipotez tahminini önlemeye odaklanan boşluklu bir kontrol koşuludur.