Bulanık Mantık
Fuzzy Logic
Tanım
Klasik ikili (0 veya 1) mantık sisteminin aksine, küme üyeliklerinin 0 ile 1 arasında değişen olasılık veya derecelere dayandığı çok değerlikli bir bilgi temsil şemasıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik psikolojide bir hastanın depresyon şiddetini değerlendirirken 'kesinlikle depresyonda' veya 'asla depresyonda değil' ikilemi yerine, kişinin semptomlarının %80 oranında majör depresif belirti, %20 oranında ise anksiyete kümesine ait olduğunun esnek bir modelle hesaplanması.
Derin Analiz
Bilişsel bilimler ve yapay zeka modellerinde, insan beyninin kategorizasyon ve karar verme süreçlerini taklit etmek amacıyla geliştirilmiştir. Geleneksel aristotelesçi mantık, 'doğru' ve 'yanlış' ya da 'dahil' ve 'hariç' gibi kesin sınırları şart koşarken, bulanık mantık esnek sınırları ve dereceli geçişleri savunur. Örneğin, bir bireyin boyu hem 'uzunlar' kümesine %75 güvenle ait olabilir hem de aynı anda 'kısalar' kümesine küçük bir oranla dahil edilebilir. Bu yapı, felsefedeki dışlanan orta yasasını esneterek insan zihninin gri alanlarla nasıl başa çıktığını matematikselleştirir.
Etimoloji
İngilizce 'fuzzy' (tüylü, bulanık, belirsiz) ve Yunanca 'logike' (akıl yürütme, söz, mantık) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Olasılık teorisi (probability theory); olasılık bir olayın gerçekleşme şansını ölçerken, bulanık mantık belirsizlik altındaki üyelik derecelerini ve gerçeğe yakınlık derecelerini ifade eder.