Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Ceza Mahkûmiyeti

Criminal Conviction

Tanım

Bir mahkemenin, bir kişinin işlediği suçtan ötürü yasal olarak suçlu ve sorumlu olduğuna dair resmi yargı kararı.

Örnek Vaka / Uygulama

Ağır bir mali suçtan yargılanan sanığın, mahkeme heyeti tarafından delillerin ve akıl sağlığı raporunun değerlendirilmesi sonucunda suçlu bulunarak hapis cezasına çarptırılması.

Derin Analiz

Adli psikoloji ve hukuk psikolojisi bağlamında ceza mahkûmiyeti, bireyin toplumsal normları ihlal eden eylemlerinin yasal düzlemde tescillenmesi sürecidir. Adli tıp ve klinik değerlendirmelerde, mahkûmiyet süreci bireyin cezai ehliyeti (mens rea), dürtü kontrol mekanizmaları, antisosyal kişilik özellikleri ve recidivism (tekrar suç işleme) riski açısından incelenir. Bilişsel ve davranışsal bilimler, mahkûmiyet kararının bireyin benlik saygısı, geleceğe yönelik yönelimi ve etiketlenme (labelling theory) teorisi üzerinden sosyal uyum süreçleri üzerindeki yıkıcı veya rehabilite edici etkilerini ampirik olarak araştırır.

Etimoloji

Latince 'convincere' (suçlu bulmak, ikna etmek, alt etmek) fiilinden türetilmiş 'convictio' kökünden evrilmiştir.

Karıştırmayın

Tutuklama (remand/detention) ve gözaltı ile karıştırılır; tutuklama yargılama öncesi geçici bir koruma tedbiriyken, mahkûmiyet kesinleşmiş bir yargı hükmüdür.