Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Çift Lehçelilik

Bidialectism

Tanım

Bir bireyin veya konuşma topluluğunun, aynı dilin iki veya daha fazla farklı lehçesini düzenli olarak kullanma kapasitesi ve durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Akademik ortamda standart dili (standart İngilizce) kusursuz kullanan bir bireyin, ailesiyle ve yerel topluluğuyla iletişim kurarken bölgesel işçi sınıfı lehçesine (AAVE veya yöresel bir ağız) kusursuz bir şekilde geçiş yapması.

Derin Analiz

Dilbilim, bilişsel bilimler ve psikolinguistikte çift lehçelilik, fonolojik, morfolojik ve sentaktik sistemleri benzer olan iki farklı coğrafi ya da sosyo-kültürel lehçenin dönüşümlü kullanımını inceler. İki dillilikten (bilingualism) farklı olarak aynı dilin varyantlarını kapsadığından, bilişsel esneklik, yürütücü işlevler (executive functions) ve sosyolinguist bağlamda kod değiştirme (code switching) mekanizmaları üzerinden değerlendirilir. Nörobiyolojik düzeyde, beyindeki dil ağrları (Broca ve Wernicke alanları) ortak bir sözdizimsel çekirdeği paylaşırken, lehçeler arası geçişler prefrontal korteksin inhibisyon ve seçim devrelerini aktif hale getirir.

Etimoloji

Latince 'bi-' (iki) kökünden ve Grekçe 'dialektos' (konuşma, diyalekt, lehçe) kelimesinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

İki dillilik (bilingualism - iki ayrı dilin kullanımı) ve kod karıştırma (code-mixing - aynı cümle içinde iki dilin veya lehçenin unsurlarının harmanlanması). Çift lehçelilikte sistemler aynı dilin varyantlarıdır.