Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Cognize

Cognize

Tanım

Bir nesneyi, olguyu veya durumu zihinsel olarak kavramak, anlamlandırmak ya da bilincine varmak eylemidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik bir görüşme sırasında hastanın, terapistin yönelttiği travmatik anıyı ilk kez sadece hatırlamakla kalmayıp, bunun bugünkü davranışları üzerindeki etkisini zihinsel olarak 'idrak etmesi ve kavraması' (cognize etmesi) süreci.

Derin Analiz

Bilişsel bilimler ve nöropsikoloji bağlamında cognize fiili, dış dünyadan gelen duyusal girdilerin işlenmesi, kategorize edilmesi ve üst düzey zihinsel temsiller haline getirilmesi süreçlerini kapsar. Bu eylem; algı, dikkat, bellek ve yürütücü işlevlerin ortak koordinasyonunu gerektirir. Nöral düzeyde, primer duyusal kortekslerden gelen sinyallerin prefrontal korteks ve ilişkisel alanlarda entegre edilerek öznel bir farkındalık ve bilgi durumuna dönüştürülmesini ifade eder.

Etimoloji

Latince 'cognoscere' (öğrenmek, tanımak, bilmek) fiilinden türetilmiştir; 'co-' (birlikte, yoğunlaştırıcı) + 'gnoscere' (bilmek, -gnostik kökenli) bileşkesine dayanır.

Karıştırmayın

Sadece duyumsamak (sensation) ile karıştırılabilir; duyu organlarının uyarı almasından farklı olarak cognize etmek, bu uyarının üst düzey zihinsel olarak işlenmesini ve anlamlandırılmasını gerektirir.