Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Dairesel Soruşturma

Circular Questioning

Tanım

Aile terapilerinde, aile üyelerinin birbirlerinin ilişkileri, algıları ve dinamikleri hakkındaki görüşlerini ortaya çıkarmak amacıyla kullanılan sistematik bir mülakat tekniğidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Aile terapisinde terapistin anneye hitaben, 'Babanın eve bu kadar geç gelmesi sence en çok oğlunuzun okul başarısını yoksa senin kaygını tetikliyor?' diye sorması ve ardından bu soruyu babaya ve çocuğa yönelterek herkesin diğer ikisi arasındaki ilişkiyi nasıl algıladığını daire boyunca incelemesidir.

Derin Analiz

Milan Sistemik Aile Terapisi ekolü tarafından geliştirilen dairesel soruşturma, lineer (çizgisel) nedensellik varsayımını reddeder ve bunun yerine döngüsel etkileşim modellerini merkeze alır. Terapist, bir aile üyesine diğer iki üye arasındaki ilişki veya bir duruma dair bakış açısı hakkında sorular yöneltir. Bu teknik, bireylerin kendi doğrusal algılarının ötesine geçerek sistemin tamamındaki örüntüleri fark etmesini sağlar. Sistemik perspektifte amaç bilgi toplamak değil, ailenin katılaşmış inanç sistemini sarsmak ve yeni bir bilişsel esneklik alanı açmaktır.

Etimoloji

Latince 'circulus' (çember, daire) kelimesinden türetilen 'circular' sıfatı ile İngilizce 'question' (soru sormak, sorgulamak) kökünün birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Lineer sorgulama (doğrudan neden-sonuç odaklı bilgi toplama amaçlı düz sorular) ile karıştırılır; dairesel soruşturma ise bilgi toplamaktan ziyade ilişkisel bağları ve geribildirim döngülerini görünür kılmayı hedefler.