Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Davranışsal Eksiklik

Behavior Deficit

Tanım

Bir bireyin repertuvarında bulunması beklenen uyumsal veya işlevsel davranışların yokluğu ya da normalin çok altında gözlenmesi durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Yedi yaşındaki bir çocuğun akranlarıyla hiç göz teması kurmaması, oyun gruplarına katılmaması ve duygusal tepki vermekte zorlanması, sosyal etkileşim alanındaki belirgin bir davranışsal eksiklik örneğidir.

Derin Analiz

Davranışsal eksiklik, uygulamalı davranış analizi (ABA) ve klinik psikolojide sıklıkla kullanılan bir kategorizasyondur. Temel olarak, organizmanın çevresel uyaranlara karşı adaptif yanıt oluşturma kapasitesindeki yetersizliği ifade eder. Bu durum, nörolojik hasarlar (örneğin frontal lob lezyonları), gelişimsel bozukluklar (örneğin otizm spektrum bozukluğu), psikiyatrik tablolar (örneğin şizofreninin negatif belirtileri) veya pekiştireç yoksunluğu gibi çevresel etkenlerden kaynaklanabilir. Değerlendirme sürecinde, bireyin gelişimsel düzeyi ve yaş beklentileri baz alınarak hangi becerilerin (sosyal, iletişimsel, öz bakım) edinilmediği saptanır ve müdahale planı eksik becerinin kazandırılması üzerine kurulur.

Etimoloji

İngilizce 'behavior' (davranış, Orta İngilizce 'behavour') ve Latince 'deficere' (eksik olmak, yoksun olmak) fiilinden türeyen 'deficit' kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Davranışsal aşırılık (behavior excess) ile karıştırılır; aşırılık var olan bir davranışın sıklığının yüksek olmasını ifade ederken, eksiklik davranışın hiç sergilenmemesini veya yetersiz kalmasını belirtir.