Uygulamalı Davranış Analizi
Applied Behavior Analysis (ABA)
Tanım
B. F. Skinner'ın edimsel koşullama ilkelerinin, pratik ve toplumsal açıdan anlamlı insan davranışlarını değiştirmek amacıyla kontrollü ortamlara uyarlanması.
Örnek Vaka / Uygulama
Otizm tanısı almış 5 yaşındaki bir çocuğun akranlarıyla iletişim kurma becerisini artırmak amacıyla, çocuk her göz teması kurduğunda veya 'oyuncağı alabilir miyim' dediğinde, klinik ortamda anında sosyal ve somut pekiştireçler (örneğin övgü ve sevdiği bir nesne) verilerek bu davranışın pekiştirilmesi ve benzer durumlarda tekrarlanma olasılığının artırılması.
Derin Analiz
Uygulamalı Davranış Analizi (ABA), çevresel uyaranlar ile gözlenebilir davranışlar arasındaki işlevsel ilişkileri sistematik olarak inceleyen deneysel bir yaklaşımdır. Temelini Skinner'ın radikal davranışçılığından ve edimsel koşullama (operant conditioning) paradigmalarından alır. Klinik ve eğitim bağlamlarında; pekiştireç tarifeleri, sönme (extinction), uyaran kontrolü ve biçimlendirme (shaping) gibi teknikler kullanılarak hedef davranışların sıklığı, süresi veya yoğunluğu manipüle edilir. Nörogelişimsel farklılıklarda, özellikle otizm spektrum bozukluğunda uyumlu becerilerin kazandırılması ve işlevsel olmayan davranışların azaltılmasında ampirik temelli bir müdahale çerçevesi sunar.
Etimoloji
Karıştırmayın
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) ile sıklıkla karıştırılır; ancak BDT düşünceler, inançlar ve içsel bilişsel süreçlerle ilgilenirken, ABA tamamen dışsal, ölçülebilir davranışlar ve çevresel tetikleyiciler üzerine odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Edimsel Koşullama
Edimsel Koşullama
Operant Conditioning
Bir davranışın ardından gelen sonuçların (ödül veya ceza), o davranışın ileride tekrarlanma olasılığını artırması veya azaltması sürecidir.
İncele