Değer Yargısı
Value Judgment
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir psikoterapistin, danışanının yaşam tarzı seçimlerini kendi ahlaki ve kültürel inançlarına göre 'yanlış' veya 'bozulmuş' olarak nitelendirmesi bir değer yargısıdır; terapist bu noktada nesnel klinik formülasyondan sapmış olur.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve epistemoloji bağlamında değer yargısı, bireyin içselleştirilmiş kültürel, ahlaki veya estetik normlarının dışsal uyaranların algılanması ve yorumlanması sürecine kaçınılmaz etkisidir. Nesnel gerçekliğin bilişsel süzgeçten geçerken öznelleşmesine yol açar. Bilimsel gözlem ve klinik değerlendirmede önyargı kaynağı olarak kabul edilir; çünkü verinin ampirik tabanından uzaklaşarak normatif bir yönelim kazanmasına neden olur. Özellikle psikoterapötik süreçlerde klinisyenin hastayı kendi değerler süzgecinden geçirmesi terapötik ittifakı zedeleyebileceği için askıya alınması (epokhe) gereken bir mekanizmadır.
Etimoloji
Latince 'valere' (güçlü olmak, değer taşımak) kökünden türetilen 'value' ile Orta İngilizce 'jugement' (karar verme, hüküm) kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Olgu tespiti (nesnel veri) ile sıklıkla karıştırılır. Olgu, değer bağımsız olarak doğrulanabilirken, değer yargısı tamamen gözlemcinin normatif inançlarına dayalı bir atfetmedir.
Keşfetmeye Devam Edin
Önyargı
Önyargı
Prejudice
Herhangi bir nesnel deneyim veya kanıta dayanmaksızın, bir bireye ya da gruba yönelik peşinen geliştirilen olumsuz tutum ve inanç sistemi.
İncele
Bilişsel Çarpıtma
Bilişsel Çarpıtma
Cognitive Distortion
Bireyin gerçekliği hatalı, abartılı veya irrasyonel biçimde algılamasına yol açan kusurlu düşünce kalıplarıdır.
İncele