Dehoaxing
Dehoaxing
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir sosyal psikoloji deneyinde, katılımcılara başkalarına yardım etme eğilimlerini ölçmek için sahte bir acil durum senaryosu verilir. Deney bittikten sonra gerçekleştirilen dehoaxing aşamasında araştırmacı, katılımcıya aslında hiçbir acil durumun olmadığını, bu manipülasyonun tamamen fedakarlık davranışını incelemek için kurgulanmış bilimsel bir aldatmaca olduğunu detaylıca açıklar.
Derin Analiz
Deneysel psikolojide ve özellikle sosyal psikolojide, katılımcıların doğal davranışlarını gözlemlemek amacıyla yanıltma (deception) sıklıkla kullanılan bir yöntemdir. Ancak bu durum, katılımcının psikolojik bütünlüğünü riske atabilir. Dehoaxing süreci, sadece bilgi vermeyi değil, aynı zamanda katılımcının araştırmadaki saf davranışları nedeniyle kendisini aptal veya yetersiz hissetmesini engellemeyi amaçlar. Bu aşamada araştırmacı, aldatmanın metodolojik zorunluluğunu bilimsel bir dille açıklayarak katılımcının benlik saygısını (self-image) korumakla yükümlüdür.
Etimoloji
Karıştırmayın
Desensitization (Duyarsızlaştırma) ile sıklıkla karıştırılır. Dehoaxing yalnızca aldatmacanın açığa çıkarılması ve bilişsel bilgilendirmeyi kapsarken, duyarsızlaştırma katılımcının deney sırasında yaşadığı olumsuz duygusal uyarılmayı veya stres kalıntılarını gidermeyi hedefler.
Keşfetmeye Devam Edin
Debriefing
Debriefing
Debriefing
Tamamlanan bir araştırma veya operasyon sonrasında katılımcılara sürecin gerçek amaçlarının ve olası aldatmacaların eksiksiz olarak aktarıldığı yapılandırılmış bilgilendirme prosedürü.
İncele