Demaskülinizasyon
Demasculinization
Tanım
Testislerin alınması veya fetal gelişim sürecinde androjen yetersizliği nedeniyle erkeksel gelişim özelliklerinin engellenmesi durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Prenatal dönemde endokrin bozucu kimyasallara maruz kalan erkek hayvan modellerinde, erkekliğe özgü çiftleşme davranışlarının sergilenememesi ve hipotalamik çekirdeklerin dişil tipte organizasyon göstermesi demaskülinizasyonun klasik bir örneğidir.
Derin Analiz
Endokrinoloji ve gelişimsel nörobiyoloji bağlamında demaskülinizasyon, prenatal dönemde fetal beyin ve periferik dokuların yeterli düzeyde androjen (özellikle testosteron ve metaboliti olan dihidrotestosteron) maruziyetinden mahrum kalmasıyla şekillenir. Normal embriyogenezde erkek cinsiyet karakterlerinin ve hipotalamustaki cinsiyete özgü nöral devrelerin organizasyonu androjenik uyarılara bağımlıdır. Bu süreçteki aksaklıklar, yetişkinlikteki üreme fizyolojisini ve bazı cinsiyete dayalı davranışsal kalıpları doğrudan etkiler. Klinik pratikte bu terim, hem gonadektomi (testislerin cerrahi olarak çıkarılması) gibi postnatal müdahaleleri hem de gestasyonel evrede endokrin bozucular veya genetik faktörler aracılığıyla gerçekleşen gelişimsel inhibisyonları kapsar.
Etimoloji
Latince 'de-' (uzaklaştırma, yok etme) + 'masculus' (erkek) köklerinden türetilmiş olup, erkeksi özelliklerin ortadan kaldırılması veya bastırılması sürecini ifade eder.
Karıştırmayın
Feminizasyon (kadınsı özelliklerin kazanılması) ile sıklıkla karıştırılır; demaskülinizasyon esasen erkeksel özelliklerin kaybı veya gelişim gösterememesidir, bu durum her zaman feminizasyon ile eş anlamlı değildir.