Androjen
Androgen
Tanım
Başlıcası testosteron olan, başlıca erkek cinsiyet özelliklerinin gelişimini ve idamesini sağlayan steroid hormonlar sınıfının genel adıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, 30 yaşındaki bir kadın hastanın kronik akne, hirsutizm (aşırı tüylenme) ve oligomenore şikayetleriyle başvurduğu senaryoda, endokrinolojik değerlendirme serum total ve serbest testosteron ile DHEA-S düzeylerinin ölçülmesini gerektirir. Yüksek androjen seviyeleri, polikistik over sendromu (PKOS) veya adrenal hiperplazi tanısına işaret edebilir.
Derin Analiz
Androjenler, başta testisler ve yumurtalıklar olmak üzere adrenal korteksin zona reticularis tabakasından salgılanan lipofilik steroid yapılı moleküllerdir. Hücre zarını kolayca geçerek sitoplazmik androjen reseptörlerine (AR) bağlanır ve nükleus içine transloke olarak hedef genlerin transkripsiyonunu regüle ederler. Prenatal dönemde dış genitalyanın farklılaşmasında rol oynarken, postnatal dönemde anabolik süreçleri, eritropoezi ve nörotransmitter modülasyonu etkilerler. Sadece erkeklere özgü olmayıp dişi fizyolojisinde de foliküler gelişim ve libido üzerinde kritik homeostatik işlevler üstlenirler.
Etimoloji
Antik Yunanca 'andr-' (erkek, adam kökünden) ve '-gon' (üreten, oluşturan) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı 'erkeklik karakteristiği üreten' demektir.
Karıştırmayın
Östrojen (dişilik karakterlerini düzenleyen steroid hormon sınıfı) ve Anabolik Steroidler (androjenik reseptörleri uyarmak üzere sentetik olarak üretilmiş, kas kütlesini artırıcı türevler).