Dianetik
Dianetics
Tanım
Kurucusu tarafından tüm inorganik akıl ve psikosomatika rahatsızlıklarını tamamen iyileştirdiği iddia edilen, psikoloji ve psikiyatri dünyasınca büyük ölçüde itibarsızlaştırılmış tartışmalı bir sözdebilimsel terapi tekniğidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, yoğun anksiyete semptomları bildiren bir bireyin, geleneksel Bilişsel Davranışçı Terapi yerine Dianetik 'auditing' süreçlerine yönlendirilmesi ve geçmişteki hatırlanamayan travmaların hipnotik telkinlerle yeniden yapılandırılmaya çalışılması, bilimsel geçerliliği olmayan bu yöntemin tipik bir uygulama alanını oluşturur.
Derin Analiz
Dianetik, akademik psikoloji ve klinik psikiyatri literatüründe bilimsel metodolojiden yoksun, ampirik kanıtlarla desteklenmeyen ve sahte bilim (pseudoscience) kategorisinde değerlendirilen bir sistemdir. 1950 yılında bilimkurgu yazarı L. Ron Hubbard tarafından ortaya atılan bu yaklaşım, travmatik anıların (engram olarak adlandırılır) psikosomatik rahatsızlıkların kökeninde yer aldığını savunur. 'Auditing' adı verilen sözde danışmanlık süreçleriyle bu engramların temizlenebileceği ve bireyin 'Clear' (Arınmış) durumuna ulaşabileceği iddia edilir. Ancak kontrollü, çift kör deneysel çalışmalar bu iddiaların geçerliliğini doğrulamamıştır; aksine, telkine dayalı sahte anı yaratma riskleri barındırdığı klinik gözlemlerle sabittir.
Etimoloji
Yunanca 'dia' (aracılığıyla, vasıtasıyla) ve 'nous' (zihin, ruh, akıl) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir. Kelime kökeni itibarıyla 'zihnin içinden geçen' veya 'zihin yoluyla' anlamına gelir.
Karıştırmayın
Psikanaliz ve Regresyon Terapisi ile sıklıkla karıştırılır; ancak psikanaliz ampirik temellere ve vaka formülasyonlarına dayanırken, Dianetik herhangi bir akademik veya ampirik validasyondan uzaktır.