Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Distal Uyarıcı

Distal Stimulus

Tanım

Algı süreçlerinde, duyu organını uyaran ve çevrede fiziksel olarak var olan gerçek nesne veya olgu.

Örnek Vaka / Uygulama

Karanlık bir odada masanın üzerinde duran kahve fincanı distal uyarıcıdır. Bu fincandan yansıyarak gözün retinasına düşen ışık örüntüsü ise proksimal uyarıcıyı temsil eder. Birey odadan uzaklaşırken retinadaki proksimal uyarıcının boyutu küçülmesine rağmen, algısal sabitlik mekanizmaları sayesinde distal uyarıcının (kahve fincanının) gerçek fiziksel boyutu aynı algılanır.

Derin Analiz

Psikofizik ve algı psikolojisinde distal uyarıcı, algısal sistemin dış dünyadaki kaynağını oluşturur. Duyu organları üzerine doğrudan fiziksel etki yapan proksimal uyarıcıdan (örneğin retika üzerindeki ışık dağılımı) farklı olarak, gözlemcinin uzamsal olarak dışında konumlanan nesnenin kendisidir. Bilişsel sistem, ışık dalgaları, ses basıncı veya kimyasal moleküller gibi aracı proksimal formları işleyerek distal uyarıcının özelliklerini (boyut, şekil, uzaklık) zihinsel düzlemde yeniden yapılandırır. Bu ayrım, algının pasif bir kayıt değil, aktif bir çıkarım ve nesne sürekliliği süreci olduğunu kanıtlar.

Etimoloji

Latince 'distare' (uzakta durmak, mesafe kat etmek) fiilinden türetilen 'distalis' sıfatı ile Latince 'stimulus' (uyarıcı, dürtü, batıcı değnek) kelimesinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Proksimal uyarıcı ile sıkça karıştırılır. Proksimal uyarıcı duyu reseptörlerine doğrudan temas eden fiziksel girdiyken (retinadaki imaj), distal uyarıcı bu girdinin dış dünyadaki kaynağıdır.