Düşünce-eylem Füzyonu
Thought–action Fusion (TAF)
Tanım
Rahatsız edici bir zihinsel içeriğin (düşüncenin) gerçekleşme olasılığını artırdığına veya ahlaken o eylemi fiilen gerçekleştirmekle eşdeğer olduğuna dair bilişsel bir yanılgıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Yolda yürürken sevdiği bir kişinin kazaya uğramasını aklından geçiren bir bireyin, bu düşüncenin ardından 'şimdi bunu düşündüm, kesinlikle başlarına kötü bir şey gelecek' diyerek paniklemesi ve bu olasılığı nötrlemek için zihninden sürekli iyi dualar tekrarlaması (olasılık füzyonu); ya da bir arkadaşına karşı anlık öfkeyle zarar verme hayali kuran kişinin, kendisini fiilen cinayet işlemiş kadar suçlu ve kötü bir insan olarak hissedip dehşete kapılması (ahlaki füzyon).
Derin Analiz
Bilişsel davranışçı kuram çerçevesinde düşünce-eylem füzyonu (TAF), iki alt boyutta incelenir: Olasılık füzyonu ve ahlaki füzyon. Olasılık füzyonunda birey, kötü bir şey düşündüğünde evrenin bu düşünceyi gerçeğe dönüştüreceğine ya da olasılığı katlıcağına inanır. Ahlaki füzyonda ise sadece zihinden geçen agresif veya cinsel bir dürtü, o fiili işlemekle aynı ahlaki ağırlığa ve suçluluğa sahip kabul edilir. Bu bilişsel çarpıtma, özellikle obsesif-kompulsif bozukluk (OKB) patofizyolojisinde nötrleştirme davranışlarını, aşırı sorumluluk atfetmeyi ve zihinsel denetim çabalarını tetikleyen merkezi bir mekanizma olarak işlev görür.
Etimoloji
İngilizce 'thought' (düşünce) + 'action' (eylem) kelimeleri ile Latince 'fusio' (eritmek, birleştirmek, kaynaştırmak) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Büyüsel düşünce (magical thinking) ile sıklıkla karıştırılır; büyüsel düşünce daha geniş bir şemsiye kavram olup zihinsel işlemlerin fiziksel dünyayı doğrudan etkilediğine dair genel inançları kapsarken, düşünce-eylem füzyonu özellikle istenmeyen düşüncelerin ahlaki ve nedensel sonuçlarına odaklanan spesifik bir bilişsel yanlılıktır.
Keşfetmeye Devam Edin
Obsesif-kompülsif Bozukluk
Obsesif-kompülsif Bozukluk
Obsessive-compulsive Disorder (OCD)
Bireyin işlevselliğini ciddi ölçüde kısıtlayan, tekrarlayıcı ve istemsiz düşünceler (obsesyonlar) ile bu düşüncelerin yarattığı kaygıyı hafifletmek amacıyla yapılan ritüellerden (kompülsiyonlardan) oluşan kronik bir ruhsal bozukluktur.
İncele
Bilişsel Çarpıtma
Bilişsel Çarpıtma
Cognitive Distortion
Bireyin gerçekliği hatalı, abartılı veya irrasyonel biçimde algılamasına yol açan kusurlu düşünce kalıplarıdır.
İncele