DVD
DVD
Tanım
Çocukluk çağında ortaya çıkan, konuşma organlarının istemli hareketlerini koordine etme becerisinde yaşanan nörogelişimsel bir motor planlama bozukluğudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Yedi yaşındaki bir danışan, 'kalem' kelimesini söylemek istediğinde ağız kaslarını doğru pozisyona getiremez, kelimeyi 'telem' veya 'kayem' olarak sesletir ve aynı kelimeyi tekrar etmesi istendiğinde her seferinde farklı bir motor hata yapar.
Derin Analiz
Gelişimsel sözel dispraksi, bireyin ağız, çene, dil ve damak kaslarını fiziksel olarak hareket ettirebilmesine rağmen, beyin ile bu kaslar arasındaki motor planlama döngüsünde aksaklıklar yaşanmasıyla karakterizedir. Konuşma seslerinin üretilmesi için gereken karmaşık nöromüsküler ardışıklığın zamanlaması ve koordinasyonu bozulmuştur. Fonolojik farkındalık eksikliğinden ziyade, fonemleri ardışık olarak üretme sırasındaki motor programlama hatası ön plandadır. Çocuklar sesleri, heceleri ve kelimeleri söylerken büyük çaba sarf eder; aynı kelimeyi ard arda söylerken farklı hatalar yapma eğilimindedirler. Nörobiyolojik temelde, premotor korteks, bazal ganglionlar ve beyincik arasındaki sinaptik ağların işleyişindeki atipik gelişimler sorumludur.
Etimoloji
İngilizce 'Developmental Verbal Dyspraxia' kavramının kısaltması olup, gelişimsel kökenli ('developmental'), sözel ('verbal') ve motor planlama bozukluğunu ('dyspraxia: Yunanca dys [bozuk/zor] + praxis [eylem/uygulama]') ifade eder.
Karıştırmayın
Dizartri (kas zayıflığına bağlı konuşma bozukluğudur, disprakside ise kas zayıflığı yoktur, planlama sorunu vardır) ve Fonolojik Bozukluk (seslerin kural bazlı hatalı kullanımıdır, motor ardışıklık sorunu ön planda değildir).