Ektomorf
Ectomorph
Tanım
William Herbert Sheldon'ın somatotip kişilik teorisinde, ince, uzun, narin kemik yapısı ve düşük vücut yağıyla karakterize edilen fiziksel yapı tipi.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik veya antropolojik bir değerlendirmede, boyuna oranla son derece düşük vücut ağırlığına ve yağ oranına sahip, kas hacmini artırmakta zorlanan bir bireyin somatotipleme testinde yüksek ektomorfi skoru alması.
Derin Analiz
Ektomorfi, Sheldon'ın somatotip sınıflandırmasının üç temel fiziki kategorisinden biridir. Mezomorf ve endomorf ile birlikte değerlendirilir. Bu teorik çerçevede, ektomorfik fiziksel yapı; ince kas kitlesi, dar omuzlar, narin göğüs kafesi ve hızlandırılmış bazal metabolizma hızı ile ayırt edilir. Sheldon, bu fiziksel yapının 'serebrotoni' (cerebrotonia) adı verilen, sosyal olarak çekingen, entelektüel eğilimli, hassas ve içe dönük kişilik özellikleriyle istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişkili olduğunu öne sürmüştür. Günümüzde modern kişilik psikolojisinde Sheldon'ın yapısal determinizm iddiaları büyük ölçüde terk edilmiş olsa da, somatotipleme antropoloji, spor bilimleri ve insan biyometrisinde fiziksel tipolojiyi sınıflandırmak adına geçerliliğini korumaktadır.
Etimoloji
Yunanca 'ektos' (dışarıda, hariç) ve 'morphe' (şekil, biçim) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; organizmanın dış katmanından (ektoderm) gelişen dokuların baskın olduğu fiziksel yapıyı ifade eder.
Karıştırmayın
Mezomorf (atletik, kaslı yapı) ve endomorf (yuvarlak hatlı, yüksek yağ oranına sahip yapı); ektomorf ise narin ve uzun yapısıyla bunlardan ayrılır.