Enantiyomerler
Enantiomers
Tanım
Birbirinin üst üste çakıştırılamayan, ayna görüntüleri olan ve kiral merkezlere sahip bir çift stereoizomerdir.
Örnek Vaka / Uygulama
Psikofarmakolojide sıkça kullanılan Citalopram adlı antidepresan ilaç bir rasemik karışımdır, yani iki enantiyomerin eşit oranlı karışımıdır. Ancak ilacın aktif ve terapötik olarak sorumlu olan kısmı yalnızca 'esitalopram' adı verilen tek bir enantiyomeridir.
Derin Analiz
Stereokimya ve nörofarmakolojide hayati bir öneme sahip olan enantiyomerler, fiziksel ve kimyasal özellikleri (erime noktası, kaynama noktası vb.) açısından tamamen aynı olmalarına rağmen, düzlem polarize ışığı döndürme yönleri ve biyolojik moleküllerle etkileşimleri bakımından farklılık gösterirler. Nörobilim ve psikofarmakolojide, bir ilacın iki enantiyomerinden biri (örneğin sefaleksin veya ketamin türevleri) hedeflenen reseptöre mükemmel bir kilit-anahtar uyumu sağlayarak terapötik etki gösterirken, diğer enantiyomer etkisiz kalabilir veya istenmeyen toksik yan etkilere yol açabilir. Bu durum, 'kiralite' kavramının farmakokinetik ve farmakodinamik profiller üzerindeki belirleyici rolünü ortaya koyar.
Etimoloji
Antik Yunanca 'enantios' (karşıt, zıt) + 'meros' (parça, pay) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Diastereoizomerler ile karıştırılır; diastereoizomerler birbirinin ayna görüntüsü olmayan stereoizomerlerdir, enantiyomerler ise birbirinin birebir ayna görüntüsüdür.