Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Ensest

İncest

Tanım

Yakın akrabalar arasında, aralarındaki kan bağına veya yasal/geleneksel statüye bakılmaksızın gerçekleşen cinsel ilişki.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik pratikte, erken çocukluk döneminde aile içi istismara (ensest) maruz kalmış bir danışanın, yıllar sonra yetişkinlik dönemindeki romantik ilişkilerinde sürekli olarak güven problemi yaşaması, duygusal yakınlıktan kaçınması ve derin suçluluk duyguları bildirmesi vakası.

Derin Analiz

Antropoloji, sosyoloji, hukuk ve klinik psikoloji kesişiminde incelenen ensest, evrensel düzeyde 'ensest tabusu' (incest taboo) adı verilen kültürel ve yasal yasaklarla sınırlandırılmıştır. Birinci derece akrabalar (ebeveyn-çocuk, kardeşler arası) arasındaki bu yasak, neredeyse tüm insan toplumlarında normatif bir temel oluşturur. Klinik psikoloji ve adli psikiyatri bağlamında bu olgu; çocuk istismarı, güç asimetrisi, travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), dissosiyatif bozukluklar ve nesiller arası aktarılan psikopatolojilerle doğrudan ilişkilidir. Biyolojik açıdan ise genetik havuzun daralmasına (akraba evliliği/homozigoti artışı) ve resesif genetik hastalıkların prevalansının yükselmesine yol açar.

Etimoloji

Latince 'incestus' kelimesinden türetilmiştir. 'in-' (değil, olumsuzluk eki) + 'castus' (saf, temiz, namuslu) köklerinin birleşiminden oluşur; kelime anlamı olarak 'saf ve temiz olmayanı' veya 'lekelenmiş durumu' ifade eder.

Karıştırmayın

Akraba evliliği (genellikle yasal olan ve kültürel olarak izin verilen kuzen evliliklerini kapsar; her akraba evliliği ensest tanımına ve yasal/klinik yasaklara doğrudan girmez).