Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Eşsesli

Homonym

Tanım

Yazılışları veya okunuşları aynı, ancak anlamları tamamen farklı olan iki veya daha fazla sözcüktür.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir psikolinguistik laboratuvarında deneceklere 'yüz' sözcüğünün (sayı olan 100, insan suratı veya denizde yüzmek) geçtiği cümleler okunur ve göz hareketleri (sakkadlar) ile tepki süreleri ölçülür. Katılımcıların, kelimenin hangi anlama geldiğini cümlenin sonundaki bağlamla çözümlerken milisaniyelik bir gecikme yaşaması, zihinsel sözcük taramasının somut bir kanıtıdır.

Derin Analiz

Bilişsel dilbilim ve psikodilbilim bağlamında eşsesli sözcükler, insan zihninin sözlüksel erişim (lexical access) ve bellekten kelime çağrıştırma süreçlerini incelemek için kritik bir model sunar. Okuma ve konuşma anlama sırasında, beyin bu tür ambigü (belirsiz) kelimelerle karşılaştığında geçici bir bilişsel yük yaşar. Bağlamsal ipuçları devreye girene kadar olası tüm anlamlar zamanlı olarak zihinsel sözlükte (mental lexicon) aktive edilir. Nörogörüntüleme çalışmaları, eşsesli kelimelerin işlenmesi sırasında sol inferior frontal girus ve temporal lob bölgelerinin ortak bir içinde çalıştığını, bağlam çözümlenene kadar semantik rekabetin sürdüğünü göstermektedir.

Etimoloji

Antik Yunanca 'homos' (aynı, benzer) ve 'onyma' (isim) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Homograf (yalnızca yazılışları aynı olanlar) ve homofon (yalnızca okunuşları aynı olanlar) kavramlarıyla karıştırılır; homonim ise hem yazılış hem okunuş ortaklığını kapsayan daha geniş bir üst kategoridir.