Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Etogram

Ethogram

Tanım

Doğal ortamındaki insan dışı bir hayvanın davranış kalıplarının ayrıntılı, nesnel ve yoruma dayalı olmayan envanteri.

Örnek Vaka / Uygulama

Primatologların yabani şempanzelerin beslenme davranışlarını incelerken, hayvanın 'açlık çektiği' varsayımıyla değil; 'sağ elin baş parmak ile işaret parmağı arasında yaprağın sapından kavranması ve ağız boşluğuna 2 saniye içinde iletilmesi' şeklinde operasyonel ve fiziksel tanımlarla bir davranış kataloğu oluşturması.

Derin Analiz

Etogram, etoloji ve karşılaştırmalı psikoloji alanlarında gözlemsel araştırmaların temel metodolojik kalkış noktasıdır. Davranışların işlevsel yorumlarından (örn. 'korktuğu için kaçıyor') arındırılmış; akustik özellikler, postür, motor hareketler ve sürtünme gibi tamamen ampirik ve fenomenolojik verilerin kategorize edilmesini sağlar. Araştırmacılar, hayvanın zaman bütçesini ve davranışsal repertuvarını standartlaştırılmış bir taksonomiyle kayda geçirirler. Bu süreç, öznel gözlemci yanlılığını (observer bias) minimize ederek veri güvenilirliğini artırır.

Etimoloji

Yunanca 'ēthos' [karakter, alışkanlık, töre] + 'gramma' [yazı, kayıt] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Etnografi ile karıştırılabilir; ancak etnografi insan kültürlerini incelerken, etogram hayvan davranışlarının ampirik kaydıdır. Davranış günlüğü (behavior log) ile farkı ise etogramın önceden belirlenmiş, standardize edilmiş bir kategorizasyon matrisi sunmasıdır.