False Memory Syndrome
FMS
Tanım
Gerçekte hiç yaşanmamış olayların, kişi tarafından kesin bir inançla gerçek anılar olarak hatırlanması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir vakada, terapistin yönlendirici soruları ve hipnoz teknikleri sonucunda çocuklukta maruz kalmadığı istismar olaylarını katı bir gerçektir diye hatcırlayan ve bu nedenle ailesiyle bağlarını koparan bir danışanın yaşadığı süreç FMS için tipik bir örnektir.
Derin Analiz
False Memory Syndrome (FMS), insan belleğinin yeniden yapılandırıcı (constructive) doğasından kaynaklanır. Bellek, bir video kaydedici gibi çalışmaz; aksine, geçmişteki olaylar hatırlanma anında yeniden inşa edilir. Bu süreçte dışsal yönlendirmeler, telkinler, lider sorular ve hatta rüyalar, zihinde sahte izler bırakabilir. Nörobiyolojik düzeyde, hipokampus ve prefrontal korteks arasındaki hatalı kodlama süreçleri, anının kaynağının yanlış etiketlenmesine (source monitoring error) yol açar. Kişi, hayal ettiği, duyduğu veya telkin edilen bir olayı, kendi yaşantısı olarak kodlar ve bu durum klinik ortamlarda travma terapisindeki yanlış yönlendirmelerle tetiklenebilir.
Etimoloji
İngilizce 'false' (yanlış, sahte) ve 'memory' (bellek, hafıza) sözcüklerinin kısaltması olup, Yunanca 'mneme' (bellek) kökünden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Konfabülasyon (nörolojik hasara bağlı bilinçli yalan söylendiğinin farkında olmadan uydurma anılar üretme durumu) ile karıştırılır; FMS'de nörolojik bir lezyon şart değildir, telkin ve bellek yanılsamaları ön plancıdır.