Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Gestalt Örgütlenme İlkeleri

Gestalt Principles Of Organization

Tanım

Bilişsel sistemin, duyusal girdileri parçalarına ayırmak yerine, onları anlamlı, bütüncül ve organize yapılar olarak algılama eğilimini açıklayan algısal yasalar bütünü.

Örnek Vaka / Uygulama

Gece gökyüzünde birbirine yakın duran rastgele yıldız takılarına bakarken insan beyninin onları (yakınlık ve benzerlik ilkeleri gereği) tek bir takım yıldız veya geometrik şekil (örneğin Büyük Ayı) olarak algılaması, bu ilkelerin işleyişine somut bir örnektir.

Derin Analiz

Gestalt psikolojisi ekolü tarafından 20. yüzyılın başlarında formüle edilen bu ilkeler, insan zihninin kaotik uyaran alanlarını nasıl anlamlandırılandığını inceler. Max Wertheimer'ın öncülüğünde tanımlanan yakınlık, benzerlik, iyi devamlılık, tamamlama (kapanış), ortak kader ve simetri yasaları, beynin görsel ve işitsel veriyi işlerken izlediği ekonomik ve yapılandırıcı heuristikleri (bilişsel kestirmeleri) ortaya koyar. Bu süreç, alt düzey duyusal özelliklerin pasif bir kaydı olmaktan ziyade, kortikal ağların aktif ve dinamik bir biçimlendirme çabasını yansıtır. Nörobiyolojik düzeyde, bu örgütlenme, erken görsel korteksteki (V1 ve ötesi) lateral inhibisyon ve senkronize ateşleme örüntüleriyle yakından ilişkilidir.

Etimoloji

Almanca 'Gestalt' (bütün, form, biçim) sözcüğünden türetilmiş olup, parçaların toplamından farklı ve aşkın bir bütünün ortaya çıkışını ifade eder.

Karıştırmayın

Genel algısal eşik kavramları veya dikkat seçiciliği ile karıştırılabilir; ancak Gestalt ilkeleri dikkatten bağımsız olarak otomatik gerçekleşen yapılandırma biçimlerini ifade eder.