Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Global Amnezi

Global Amnesia

Tanım

Yakın geçmişe ait olayların hatırlanamaması (geriye dönük bellek yitimi) ile yeni bilgilerin kalıcı olarak kaydedilememesi (ileriye dönük bellek yitimi) durumlarının zamanlı olarak görüldüğü, nadir bir nöropsikolojik tablodur.

Örnek Vaka / Uygulama

58 yaşında bir bireyin, sabah kahvaltısında ne yediğini ve o gün kendisine söylenen isimleri beş dakika sonra tamamen unutması, aynı zamanda çocukluğuna dair bazı belirgin anıları da hatırlayamaması ancak kendi kimliğini ve mesleğini bilmeye devam etmesi klinik olarak global amnezi tablosuna örnektir.

Derin Analiz

Global amnezi, bellek sistemlerinin hem kodlama (encoding) hem de geri getirme (retrieval) evrelerinde yaşanan yaygın bir işlev bozukluğudur. Nörobiyolojik zemini tam olarak aydınlatılamamış olmakla birlikte, medial temporal lob yapıları, hipokampus ve diensefalik devrelerin geçici ya da kalıcı metabolik veya vasküler disfonksiyonu ile ilişkilendirilmektedir. Retrograd ve anterograd amnezinin bu denli keskin bir biçimde birleşmesi, bireyin zamansal oryantasyonunu tamamen yitirmesine ve kimlik bilinci dışındaki otobiyografik sürekliliğin sekteye uğramasına yol açar.

Etimoloji

Latince 'globalis' [küresel, bütünsel] + Yunanca 'amnesia' [a-, olumsuzluk eki + mnesis, hafıza/hatırlama] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Geçici global amnezi (transient global amnesia) ile sıklıkla karıştırılır; geçici form genellikle saatler içinde kendiliğinden düzelirken, genel global amnezi çok daha kalıcı ve etiyolojisi belirsiz bir tablo sunar.