Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Graves Hastalığı

Graves’ Disease

Tanım

Tiroid bezinin aşırı büyümesi ve aşırı hormon üretimiyle karakterize olan; boyunda şişlik, göz kürelerinin dışarı fırlaması ve taşikardi gibi tirotoksikoz bulgularıyla kendini gösteren otoimmün bir bozukluktur.

Örnek Vaka / Uygulama

34 yaşında kadın hasta, son birkaç aydır aşırı sinirlilik, ellerde ince tremor, çarpıntı, sıcak intoleransı ve istem dışı kilo kaybı şikayetleriyle kliniğe başvurur. Yapılan fizik muayenede diffüz guatr saptanırken, göz muayenesinde bilateral ekzoftalmus (gözlerin dışarı doğru protrüzyonu) olduğu görülür. Yapılan laboratuvar testlerinde düşük TSH ve yüksek serbest T3/T4 düzeyleri ile pozitif TSI antikoru saptanarak Graves hastalığı tanısı konur.

Derin Analiz

Graves hastalığı, tiroid bezinin yüzeyindeki tiroid stimüle edici hormon (TSH) reseptörlerine karşı bağışıklık sisteminin otoantikorlar (TSI) üretmesi sonucu gelişen sistemik bir otoimmün patolojidir. Bu antikorlar reseptörleri sürekli uyararak tiroid bezinin normalden fazla tiroid hormonu (T3 ve T4) salgılamasına neden olur. Nöroendokrin ve psikiyatrik açıdan bu hormonal tablo, merkezi sinir sisteminin adrenerjik duyarlılığını artırarak anksiyete, irritabilite, uyku bozuklukları, duygudurum dalgalanmaları ve bilişsel hızlanma gibi klinik görünümlere zemin hazırlar. Fizyolojik düzeyde ise sempatik sinir sistemi hiperaktivitesi, istirahat kalp atım hızında belirgin artış ve metabolik hızın yükselmesiyle seyreder.

Etimoloji

19. yüzyılın ortalarında bu tablonun klinik özelliklerini ilk kez ayrıntılı olarak tanımlayan İrlandalı hekim Robert James Graves'in (17961853) soyadından türetilmiştir.

Karıştırmayın

Hipertiroidizm (genel bir aşırı hormon durumu olup Graves bunun en yaygın otoimmün nedenidir; tüm hipertiroidizm vakaları Graves değildir) ve Haşimato Tiroiditi (başlangıçta geçici hipertiroidizm yapabilse de nihayetinde hipotiroidizm ile sonuçlanan otoimmün bir yıkımdır).