Hata Puanı
Error Score
Tanım
Klasik test teorisinde, bir bireyin gözlenen ölçüm veya puanı ile beklenen gerçek puanı arasındaki fark.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir zeka testinden 115 alan bir çocuğun gerçek bilişsel kapasitesinin 110 olduğu varsayıldığında, aradaki +5 puanlık fark, o günkü yorgunluk, dikkat dağınıklığı veya şans faktörleri gibi dışsal etkenlerden kaynaklanan hata puanıdır.
Derin Analiz
Klasik Test Teorisi (CTT) çerçevesinde, her gözlenen puan ($X$), bireyin gerçek puanı ($T$) ile hata puanının ($E$) toplamı olarak modellenir ($X = T + E$). Hata puanı, ölçüm sürecine karışan sistematik olmayan, rastgele varyans kaynaklarını temsil eder. Bu durum, psikometrik değerlendirmelerde test-tekrar test güvenilirliğini ve iç tutarlılığı doğrudan etkiler. İstatistiksel olarak regresyon analizindeki 'artık değer' (residual) kavramıyla eşdeğerdir ve testin ölçüm kesinliğindeki sapmaları quantify etmek için kullanılır.
Etimoloji
İngilizce 'error' (Latince 'errare': sapmak, yanılmak) ve 'score' (Eski Norsça 'skor': çentik, hesap çizgisi) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Gerçek puan (true score) ile karıştırılır; gerçek puan bireyin hatadan arındırılmış potansiyelini temsil ederken, hata puanı bu potansiyelden sapmayı ifade eder.