Hebb Sinapsı (Hebbian Synapse) | Psikoloji Sözlüğüm

Tanım

İki nöron arasındaki sinaptik bağlantının, pre-sinaptik hücrenin post-sinaptik hücreyi ardışık ve sürekli olarak tetiklemesi sonucunda güçlenmesini ifade eden nörofizyolojik yapıdır.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir dili ilk kez öğrenen bir bireyin beyninde, yeni bir kelime işitildiğinde (pre-sinaptik aktivite) o kelimenin anlamını temsil eden nöron grubu (post-sinaptik aktivite) uyarılır. Bu iki sinyal eşzamanlı ve tekrar tekrar ateşlendiğinde, aradaki Hebb sinapsı güçlenir; böylece birey o kelimeyi daha az çabayla ve daha hızlı hatırlar hale gelir.

Derin Analiz

Hebb sinapsı kavramı, 'birlikte ateşlenen nöronlar birlikte bağlanır' (neurons that fire together, wire together) ilkesine dayanır. Bu mekanizma, öğrenme ve bellek oluşumunun hücresel temelini oluşturur. Pre-sinaptik nöron, post-sinaptik nöronu defalarca kez başarılı bir şekilde uyardığında, iki hücre arasındaki kimyasal ve yapısal iletişim verimliliği artar. Uzun süreli potansiyelizasyonun (LTP) teorik öncülü olan bu süreç, sinaptik plastisitenin ve deneyime bağlı beyin adaptasyonunun en temel mekanizmalarından biridir. Nöral ağların zaman içinde nasıl organize olduğunu ve bilginin nöronlar arası yollarda nasıl depolandığını açıklar.

Etimoloji

Kanadalı nöropsikolog Donald O. Hebb'in soyadından türetilmiş eponym bir terimdir; 'sinaps' sözcüğü ise Yunanca 'synaptein' (birlikte bağlamak) kökünden gelir.

Karıştırmayın

Uzun Süreli Potansiyelizasyon (LTP) ile sıklıkla karıştırılır; LTP, Hebbian öğrenme kuralının deneysel olarak gözlemlenen fizyolojik mekanizmasıdır, Hebb sinapsı ise bu teorik etkileşimin gerçekleştiği bağlantı noktasıdır.